Akkerbouwers vs. veetelers

Na een paar potjes met twee of alleen het familiespel had ik dit weekend weer eens het genoegen om Agricola met vier spelers èn kaarten te spelen. Agricola is uitstekend met twee te spelen, maar de set mogelijke acties is met vier toch wat uitgebreider, wat voor de verandering wel eens leuk is. Bovendien kun je kaarten krijgen die niet gebruikt worden bij twee spelers.

Maar toen de kaarten gedeeld waren, zonk de moed me in de schoenen. De ambachten die ik kreeg zouden pas halverwege het spel nuttig zijn, of pas helemaal aan het einde omdat ze alleen bonuspunten opleverden. Alleen de steensjouwer was in het begin semi-nuttig, maar alleen als ik bereid was met minder voedsel genoegen te nemen. De kleine investeringen waren al iets beter, maar die kostten weer veel hout. En met hout doe je in het begin liever iets anders, zoals een kamer of hekken bouwen.

Dat deed ik dus maar, waarmee ik de eerste was met een extra kamer en even later dus met kind. Maar ja, dat betekende wel dat ik afzag van andere acties, zoals voedsel vergaren. Bij de eerste twee oogsten moest ik dus als een gek gaan vissen of kleinkunst opvoeren om niet uit bedelen te hoeven. Halverwege het spel was mijn boerderij een trieste aanblik: een extra kamer, maar verder geen akker of omheind weiland te zien. Wel een mooie kookplaats, maar wat heb je daaraan zonder beesten om te verworsten of groente te stomen?

Schuin tegenover me zat Roger die toch wel indruk maakte met zijn bakkunsten. Dankzij een oven, broodverkoper en molensteen leverde ieder graan hem bij het broodbakken ACHT voedsel op. Hij had nog geen kinderen gekregen, dus dat was genoeg voor twee oogstronden. Tegenover hem zat Agnes, die al een mooi weiland had ingericht voor de eerste schapen.

Het was rond deze tijd dat ik besloot nog eens kritisch naar mijn kaarten te kijken. Daaronder een veehouder (of hoe het ambacht heet), die me toe zou staan verschillende diersoorten in hetzelfde weiland te houden. Agnes had als enige een weiland en zou dus maximaal twee dieren kunnen herbergen. Ik verzamelde dus nog maar wat hout en legde toen een enorm weiland van negen erfvelden aan. Daarna deed ik weinig anders dan dieren nemen en ineens was mijn voedselprobleem voorbij!

Nu kon ik me eens gaan richten op zaken die punten opleveren. Die waren er genoeg: dankzij een renoveerder kon ik snel upgraden naar een stenen huis, dat me dankzij het stamhoofd ook nog eens veel bonuspunten op zou leveren. Zijn dochter had ik ook nog, maar helaas te weinig acties over om die te spelen.

Uiteindelijk liep het daarmee goed voor me af, al was mijn score nog nooit zo eenzijdig geweest. Forse strafpunten voor braak land en het hielp ook niet dat ik geen enkele moeite had gedaan iets te verbouwen. De beesten leverden wel wat op, maar ik scoorde vooral veel bonuspunten met mijn kaarten: vijftien in totaal!

De anderen hadden niet zoveel bonusunten en bovendien minder kinderen (ik was de enige met drie, Roger en Agnes hadden er zelfs allebei maar een) en scheelde een hoop. Roger had silo's vol graan, maar bijna geen vee. Floris en Agnes hadden elkaar flink dwarsgezeten met hekken bouwen en vee nemen en hadden elkaar zo veel punten onthouden.

Moraal van het verhaal: ik ben er nog steeds van overtuigd dat het slim is om zo snel mogelijk te proberen een extra kind te krijgen, en ook snel een fatsoenlijk weiland (liefst twee) aan te leggen. Vee is de meest efficiënte manier om voedsel te genereren. Graan kan per stuk veel opleveren, maar dat moet je telkens weer zaaien en bovendien de actie 'brood bakken' kiezen. Als je van een veesoort eenmaal twee hebt en een kookplaats (waarvan er vier zijn) gaat het vanzelf en hoef je je om voedsel weinig zorgen te maken. Aan de andere kant, als je leuke broodkaarten hebt zoals Roger scheelt dat je ook een hoop acties. En groente bewaar je liever voor de punten.

Volgende keer maar eens proberen te winnen zonder veel vee.

Enigszins

Af en toe krijg ik in mijn spellengek-mailbox mailtjes binnen van andere websites met het verzoek om hun website op te laten nemen op onze link-pagina. Op onze linkpagina staat maar een vrij beperkte selectie met links naar websites die over spellen gaan. De gedachte hierachter is dat we doorverwijzen naar de websites waar we zelf graag komen. Er zijn genoeg plaatsen waar je wel overzichten kan vinden met alle links naar spellensites, dus wij houden het op bij onze eigen (subjectieve) favorieten. Mensen die op zoek zijn naar zo veel mogelijk websites over spellen komen via onze links bijvoorbeeld vast wel bij bordspel.com uit waar wel een compleet overzicht staat met links naar spellenwebsites.

Deze week had ik een mailtje in de categorie “if you scratch my back, I’ll scratch yours”. Een webmaster van een website over blackjack stelde voor dat wij dit adres op zouden nemen op onze linkpagina en dat er dan op de blackjack-pagina een link naar onze website zou komen. De reden hiervoor was dat Spellengek ook een website is die enigszins iets met spellen te maken heeft. Ik vond het woordje enigszins erg komisch en heb er hard om moeten lachen. En daarna heb ik het mailtje gedelete.

Texel

Gisteren zijn Niek en ik weer terug gekomen van onze vakantie op Texel. We hadden anderhalve week een appartementje gehuurd en hebben het heerlijk gehad. In dit blog zal ik à la Boardgamegeek verslag doen van de hoogtepunten van onze vakantie

Rette sich wer kann

De vakantie naar een eiland begint en eindigt altijd met een boottocht. Texel was het enige waddeneiland waar ik nog nooit was geweest en ik heb me verbaasd over hoe kort de overtocht was. Binnen een half uur ben je over.

Aquaretto
Een bezoekje aan Texel is natuurlijk niet compleet zonder een bezoek aan “aqua-zoo” Ecomare. We hadden geluk, er was twee dagen geleden nog een zeehondje geboren. De oh’s en ah’s waren niet van de lucht. Ik vond het heel grappig dat op het buikje van de baby nog een stukje van de navelstreng te zien was.

Goldbräu
Tijdens een vakantie verheffen we terraszitten natuurlijk tot een kunstvorm. We hadden heerlijk weer (alleen ’s nachts en op de tweede dag wat regen, verder droog en meestal zonnig). We zaten vooral graag bij een strandtent waar ze super lekkere ijskoffie op het menu hadden staan.

Summertime
Zeker in de tweede helft van onze vakantie was het weer geweldig en dus hebben we vier heerlijke middagen op het strand gelegen. De eerste drie dagen was de zee heel ruig met flinke golven. Niek liet zich hier niet door tegenhouden, maar na één keer had ik het wel gezien. Maar op onze laatste stranddag was de zee heerlijk rustig en hebben we beide dus lekker in het water gelegen.

Herders en Schapen
Het bekendste symbool van Texel is het schaap. Je ziet de witte wollen wolkjes dan ook overal op het eiland terug (als het niet live is dan wel als ham of schapenkaas). Op het eiland is zelfs een heus schapentheater. In een boerenschuur is met hooibalen een tribune gemaakt en in dit theater voert boerin Renske een musical over het leven op een schapenboerderij op met vijftig schapen als medeacteurs. De schapen liepen tijdens de voorstelling af en toe naar de tribune toe om een hapje te nemen en zich te laten aaien door het publiek.

Icecream
Op Texel heb je niet alleen schapenboerderijen, maar ook boerenbedrijven die zich specialiseren in landbouwproducten (overal zag je bordjes waarop eigen producten te koop werden aangeboden). Maar de leukste boerderij was natuurlijk wel de ijsboerderij. Van de melk van de eigen koeien werd heerlijk ijs gemaakt in verrassende smaken, zoals after eight en appeltaart.

In de Ban van de Ring
Het hoogtepunt van onze vakantie had niets met schapen te maken maar alles met vogels. We hebben namelijk een valkeniers-workshop gevolgd waar we hebben geleerd hoe je een vogel onder de duim houdt of een loer draait. Tijdens de workshop mochten we ook een aantal uilen en roofvogels vasthouden en over en weer laten vliegen. De eerste vogels die we mochten vasthouden waar kerkuilen Frodo en Pepijn. Maar Oehoe Jerommeke was mijn favoriet. Het is echt super gaaf om zo’n grote uil vast te mogen houden, goed te bekijken en te horen wat voor een geluidjes hij maakt.

Scrabble
Tijdens onze vakantie hebben we natuurlijk ook lekker veel spelletjes gedaan, namelijk scrabble (7 keer), Stone Age (4 keer), Horus (2 keer), Jambo (1 keer) en Perry Rhodan (2 keer). Ik heb van deze 16 potjes één keer scrabble en één keer Horus gewonnen. Maar wellicht had ik minder spellen gedaan als ik vaker had gewonnen, dus echt erg vind ik het niet.

Can’t stop
Het is verbazingwekkend hoe snel onze vakantie is omgevlogen. Zijn we echt anderhalve week weggeweest? Het voelt veel korter. Aan de ene kant was het ook wel weer lekker om naar huis te gaan (hoe zou het met onze katjes zijn), maar het zou ook zeker geen straf zijn geweest als we nog wat langer hadden mogen blijven. Er zijn nog genoeg leuke dingen op Texel die we niet hebben bezocht, maar ook nog een dagje strand hadden we helemaal niet vervelend gevonden. We komen dus vast nog wel eens terug

Boot: http://www.teso.nl/
Appartement: http://www.kogerstaete.nl/
Ecomare: http://www.ecomare.nl/
Schapentheater: http://www.noordkroon.nl/
IJsboerderij: http://www.ijsboerderijlabora.nl/

Vogelworkshop: http://www.eurekatexel.nl/

Gespeeld in juni

Vanwege een harde-schijfcrash kwam het er vorige maand niet van, maar nu weer gewoon een maandoverzicht. Juni was een redelijke maand, met 48 gespeelde spellen. Per spel:

Tai Pan 12x
Race for the Galaxy 5x
Shanghaien 3x
Go, Hängenden Gärten, Lascaux, Wikinger en Yinsh ieder 2x
en nog 18 spellen 1x gespeeld (met als hoogtepunten El Grande, Beowulf en Agricola)

Voor mijn leukste nieuwe spel ga ik toch maar voor Go. Voor Go-fanaten is het natuurlijk de omgekeerde wereld, maar het deed met erg denken aan de spellen uit de Gipf-reeks. Als beginner mocht ik het op een 11 x 11 bordje proberen, dus de volledige rijkdom van dit spel is nog ernstig buiten mijn vizier. Maar die twee potjes smaakten wel naar meer, misschien ook omdat ik het tweede potje mocht winnen van Eugene. Helen houdt wel van Yinsh en consorten, dus wie weet...

Speaking of which: de wonderen zijn de wereld nog niet uit, want Helen heeft inmiddels voor het eerst zelf voorgesteld om Race for the Galaxy te spelen. Ze moest toegeven dat het toch best verslavend is (joh!). Vier potjes gespeeld in twee dagen, ik mag niet klagen.

Behalve Go waren andere spellen die ik voor het eerst deed:

-Shanghaien: een lollig maar uiteindelijk redelijk nietszeggend dobbelspelletje voor twee;
-Lascaux: best OK, maar haalt het niet bij Geschenkt;
-Aquaretto: Zooloretto, maar dan net iets anders. Vooral meer van hetzelfde;
-Big Brain Acadamy Boardgame: snel vergeten;
-The Golden Compass: verrassend onderhoudend familiespel. Het lijkt erop dat het al na een halfjaar geflopt is, in mijn ogen niet terecht. Had ik al gezegd dat het boek leuker is dan Harry Potter?;
-Oregon: blijft nog wat onopgemerkt, maar is een typisch onderhoudend familiespel waar Hans im Glück patent op lijkt te hebben;
-Palastgeflüster: prima kaartspel van Adlung. Wil ik graag nog eens spelen;
-en nog een prototype waarover ik verder mijn mond houd. Vooruit, ik wil nog wel kwijt dat het me goed beviel.

Het minst geliefde thema

Afgelopen zaterdag had ik bezoek met wie we spelletjes speelden. Na Notre Dame stelde ik Beowulf en ik kreeg de vertrouwde reacties die dat spel bijna altijd oproept. Een vuurspuwende draak op de voorkant! Nerd-alarm! 'Dan spreekt de doos van Notre Dame me toch meer aan' vond ik nog een vrij diplomatieke reactie in vergelijking met 'Wat een vreselijk lelijke doos' en 'Sorry, dat ga ik echt niet spelen', wat ik ook wel eens gehoord heb. En let wel, dat alleen op basis van het uiterlijk, niet gehinderd door enige kennis over wat voor soort spel het is.

Beowulf is niet het enige spel dat dit lot ten deel valt. Het valt me op dat ik bij letterlijk ieder spel met een fantasy- of SF-thema extra mijn best moet doen om het op tafel te krijgen. En zelfs na het spelen blijkt dat sommige mensen dit thema zo onverteerbaar vinden dat ze daarmee het spel helemaal niks vinden. En dan heb ik het niet over echte fantasyspellen zoals Runebound of Heroquest, maar gewone eurospellen met een (voor dat genre) afwijkend thema zoals Colossal Arena of Race for the Galaxy.

Ik kom dit zo vaak bij zoveel verschillende mensen tegen dat ik sterk de indruk hebben dat een fantasy- of SF-thema voor de meerderheid van de Nederlandse spellenspelers een afknapper is, of dat ze op zijn minst ernstige bedenkingen hebben bij het spel.

Waarom is dat zo? Is dat omdat dit thema een nogal nerdy bijsmaak heeft, in een hobby die voor sommige mensen toch al een vrij nerdy imago heeft? Het lijkt me buiten kijf staan dat fantasy/SF voor veel mensen een niet zo flitsend imago heeft. Over 'trekkies' en bezoekers van beurzen als Elf Fantasy Fair (waar overigens meer mensen op af komen dan het Spellenspektakel, maar dat ter zijde) wordt vaak wat meewarig gedaan en ik zal bekennen dat ik in de fantasyhallen op Spiel mijn gezicht ook niet altijd in de plooi houd.

Maar dit hoeft toch niet automatisch te betekenen dat ieder spel met een fantasythema per definitie iets voor nerds is, waarmee je nog niet dood aan de speeltafel wilt worden aangetroffen? Af en toe een SF- of fantasythema kan juist erg verfrissend zijn. Ik vind het wel leuk dat een spel als Race for the Galaxy eens geen standaard 'bouwmeesterthema' heeft gekregen zoals de directe voorgangers Puerto Rico en het Puerto Rico-kaartspel. Ik heb niet zoveel op met sommige van die zure 'Ameritrashers', maar ik geef ze wel gelijk als ze zeggen dat in zo ontstellend veel eurospellen de spelers bouwmeesters (oid) zijn die proberen het meeste prestige te verdienen. Dat gaat na een tijdje toch echt vervelen.

Dus, Nederlandse spellenliefhebber, zet je vooroordelen aan de kant en speel eens een spannend biedspel als Beowulf of Colossal Arena of een ijzersterk ontwikkelspel als Race for the Galaxy zonder dat je bang hoeft te zijn dat je onherroepelijk veroordeeld bent tot het nerddom. Dat ben je toch al als je spelletjes doet :-)

En Beowulf? De ironie wil dat het thema niet eens echt fantasy is, maar gebaseerd op het oude Engelse heldendicht (waarin toevallig een monster, zijn moeder de heks en een draak voorkomen). De koudwatervrees op zaterdag was snel overwonnen en iedereen vond het een erg leuk spel, verrassend leuk zelfs. Zonde toch dat het zo geflopt is.

Only the lonely

Ik vermoedde het al een tijdje, maar sinds de top-100 weet ik zeker: ik heb een erg gemiddelde smaak in spellen. Van mijn persoonlijke top-20 was er slechts één spel dat de lijst niet haalde (Turmbau zu Babel) en dat was nog op de tiebreaker van het aantal stemmen ook. Nu kan ik natuurlijk ook zeggen dat ik gewoon van goede spellen houd, maar dan is er altijd wel een pedanterik die een gevatte opmerking meent te moeten maken, dus dat zeg ik maar niet.

Maar helaas betekent dit niet dat ik alle spellen die ik leuk vind makkelijk op tafel krijg. Bij tweepersoonsspellen heb ik me daar bij neergelegd. Helen vindt niet alles leuk wat ik leuk vind (BattleLore iemand?), maar als je maar één vaste medespeler hebt voor tweepersoonsspellen is de kans natuurlijk groot dat er aardig wat spellen zijn die slechts een van beide leuk vindt.

Met spellen voor meer spelers ligt dat anders. Ik doe met veel verschillende mensen spelletjes, en voor vrijwel ieder spel weet ik wel enthousiaste medespelers te vinden. Met een trieste uitzondering: In de Ban van de Ring. Iedere keer als ik er dan toch in slaag, krijg ik het gevoel dat het toch vooral uit een soort welwillendheid is dan oprecht enthousiasme. Dat blijkt vooral uit het veelzeggend gebrek aan vreugdekreten als ik het kort daarop bij dezelfde mensen probeer. "Wat een vaag spel is dit toch" is doorgaans de meest gepassioneerde uitspraak die ik hoor.

Wat is dat toch? Houdt dan niemand die ik ken van coöperatieve spellen? Ben ik te dominant als ik het speel? (het werd ooit omschreven als "Dat is een heel simpel spel. Je doet gewoon wat Peter Hein zegt dat het slimste is", wat mij het ergste doet vrezen). Feit is wel dat het spel echt leuk begint te worden als je het wat beter kent. De regels kunnen nogal overweldigend zijn. Het algemene spelverloop is niet zo lastig (fiches draaien en kaarten spelen), maar de duivel zit 'm in de details. Even een aantekening voor mezelf: speel het spel voortaan zonder uitbreiding als er onervaren spelers aan tafel zitten.

Persoonlijk denk ik dat het spel het best tot z'n recht komt bij spelers met vergelijkbare ervaring met het spel. Dan heb je minder snel één dominante speler (waar die speler ook in die rol geduwd kan worden door de anderen, omdat ze het moeilijk vinden een goede keuze te maken). Ook moet je een beetje in de sfeer zitten. In de Ban van de Ring is een erg thematisch spel, maar als je het alleen maar benadert met een houding 'ik hoop dat ik een voetje draai, want dan kan ik zometeen een boompje spelen voor die zon' moet je wel erg je best doen om het thema er wat in te houden.

Maar genoeg over In de Ban van de Ring: ken jij een spel dat je zelf erg leuk vindt, maar waar je niemand aan krijgt?

Plastic Fantastic

Vandaag heb ik bij Yendor (strip/spellenwinkel in Rotterdam) het spel H2olland gekocht. Ik heb dit spel een paar jaar geleden op Spiel gespeeld en vond het toen een leuk spel. Maar omdat er zo veel leuke spellen zijn, heb ik het nooit gekocht maar iedere keer dat ik het zag liggen, trok het spel toch. Toen ik het spel dan ook op de aanbiedingen stapel zag liggen, hoefde ik niet lang te denken: die mocht mee. Op de aanbiedingen stapel lag ook Cash & Guns. Dat spel heb ik ooit met veel plezier op een ducosim-beurs gedaan. Maar 40 euro vond ik wat veel voor het type spel en daarom had ik het tot nu toe altijd laten liggen. Maar voor 20 euro ging het spel onmiddellijk mee naar huis.

Vanmiddag heb ik beide dozen natuurlijk meteen opengemaakt en uitgepakt. Ik stond vooral te kijken van de enorme hoeveelheid spelmateriaal in de doos van H2olland. Ik had het weleenswaar eerder gedaan, maar wist echt niet meer dat er zo veel kwalitatief hoogstaand spelmateriaal inzat. Het meest in het oog springen de plastic speelfiguren. Iedere speler krijgt een klein legertje oer Hollandse boeren, boerderijen en molens. Helaas waren de wieken van flink wat molens verbogen.

Dit is een probleem dat je wel vaker tegenkomt bij plastic speelfiguren. Ook de ruiters uit mijn BattleLore doos stonden regelmatig helemaal scheef en dat irriteerde me toch. Gelukkig kwam ik ergens op internet (ik kan de pagina niet meer terug vinden) een trucje tegen om de scheve figuren weer recht te krijgen.
Het trucje is eigenlijk heel simpel. Je hebt twee kommen water nodig: één met gloeiend heet water (het makkelijkst is het om gewoon water aan de kook te brengen en dit in de kom te doen) en één met ijskoud water (rechtstreeks uit de kraan, eventueel aangevuld met ijsblokjes). Je gooit de scheve figuren eerst in het hete water. Dan vis je ze er voorzichtig uit (het water is heet en je wilt je handen niet branden). Zodra de figuren uit het water zijn kan je ze voorzichtig vastpakken en recht buigen (als dat nog nodig is, vaak gaan ze uit zichzelf al rechtstaan in het hete water). Je legt ze daarna in het koude water om weer hard te worden. Dit is ook letterlijk in een tel gepiept en daarna hoef je ze alleen nog maar af te drogen.

Ik heb de molens uit H2olland dan ook onmiddellijk gerestaureerd en ze staan nu op het aanrecht te drogen. Een spel ziet er toch een stuk mooier uit als alles netjes recht staat! Ik weet niet of je dit trucje op alle soorten plastic toe kan passen, dus wees voorzichtig als je het zelf wilt proberen. Op de speelstukken van BattleLoren en H2olland werkt het dus prima, maar misschien zijn er wel soorten plastic die liever niet in kokend water worden gegooid.