donderdag 27 augustus 2009

Rekenspellen: Stoom vs. Funkenschlag

Ach, het rekenspel. Vroeger speelde ik niks liever, tegenwoordig laat ik veel varianten liever aan me voorbij gaan. Wat ik met rekenspellen bedoel? Het type spellen waarbij je iedere beurt weer een puzzeltje op mag gaan lossen over hoe je je schaarse actiepunten/geld/grondstoffen etcetera zo kunt besteden dat je er de meeste punten mee verdient. De actiepunten van Kramer en Kiesling zijn de ultieme rekenspellen, maar ook spellen als Caylus, Agricola en Le Havre horen erbij. Stuk voor stuk pittige spellen met een meer dan gemiddelde speelduur, vooral als je last hebt van medespelers die moeite hebben met het concept van andermans tijdsbeleving (juist, de treuzelaars).

Een van de populairste rekenspellen is Funkenschlag. Daarbij heeft het rekenen een wel heel letterlijke vorm: de godganse tijd zit je uit te rekenen hoeveel je moet betalen voor al die grondstoffen, waarvan de prijs verandert afhankelijk van hoeveel je er koopt. Vervolgens mag je uitrekenen hoeveel dat op gaat leveren, wat je straks kunt besteden aan het bieden en wat je over moet houden voor het maken van verbindingen. Hele volkstammen van boekhouders spelen niks lievers, ik doe liever wat anders in mijn vrije tijd.

Een notoir ontwerper van het 'betere' rekenspel is Martin Wallace. Inderdaad niet mijn favoriete auteur. En als ik sommige van zijn populaire spellen (Age of Steam, Automobile, Brass) omschreven zie worden als uitgebreide spreadsheets waarvan het thema alleen maar goed lijkt te passen gaat mijn hart niet bepaald sneller kloppen. Spreadsheets zie ik op mijn werk genoeg.

En dan heb je daar Stoom, een echt Martin Wallace-spel. Zoals het hoort wordt er flink in gerekend: tellen wat je routes kosten, welke blokjes je via welke verbindingen kunt leveren en als je de geavanceerde versie speelt, ook bedenken wat je waarop wilt bieden, en ervoor zorgen dat je genoeg geld hebt.

Maar ik heb Stoom nu drie keer gespeeld en ga het alleen maar leuker vinden. Het echte rekenen zit alleen in het leggen van sporen en dat is zo triviaal dat het nergens over gaat. Het voornaamste denkwerk gaat zitten in het plannen van je strategie: waar wil je aanwezig zijn, wie moet je afsnijden, welk actiefiche moet je wanneer hebben, enzovoort. Leuk rekenwerk dus, zoals in bijvoorbeeld Caylus of Torres. Niet het moeizame en monotone gepuzzel van Le Havre of Funkenschlag.

Eigenlijk vind ik de basisversie van Stoom zo leuk dat ik helemaal nog geen zin heb om de geavanceerde versie te spelen, laat staan Age of Steam zelf. Dan wordt het rekenen weer vervelend, vooral omdat het nog belangrijker is om je beurten goed vooruit te plannen en (vooral) stomme fouten te voorkomen. En die zijn snel gemaakt, zo heb ik ook na mijn eerste potje ontdekt.

Dus doe mij maar het ouderwetse stoom in plaats van de moderne stroom.

woensdag 26 augustus 2009

Spellengekte

Hallo, ik ben Dagmar en ik besteed te veel geld/tijd/aandacht aan spellen in het algemeen en aan Agricola in het bijzonder.
(antwoord uit cyberspace: Hallo Dagmar, wij zijn je lezers en besteden ook veel te veel geld/tijd/aandacht aan spellen in het algemeen en aan Agricola in het bijzonder)

Agricola ligt inmiddels al weer een aantal maanden in de winkel, maar blijft de gemoederen aardig bezighouden. De meest actuele vraag is natuurlijk hoe groot de voorsprong gaat zijn waarmee Agricola de Nederlandse Spellenprijs gaat winnen. Daarna komt de vraag of de aangekondigde uitbreiding net zo leuk gaat zijn als het basisspel. En daarna komt de (gewetens)vraag of we met zijn allen niet een beetje door slaan in het opleuken van onze exemplaren van Agricola.

Aan dat laatste doe ik in ieder geval vrolijk mee. Ik had al het Spielbox nummer gekocht waar de stickers in zaten die je op je familieleden-fiches kan plakken. Deze uitbreiding voegt inderdaad helemaal niets toe aan het spel zelf, maar het ziet er zo leuk uit. Verder heb ik ruim een uur kostbare Spiel-tijd verspilt met het in de rij staan voor de veggimeeples uitbreiding. Helaas was de voorraad beperkt en waren ze uitverkocht voor ik aan de beurt was.

Veder heb ik het Ö-deck, Z-deck en X-deck allemaal weten te verkrijgen. Ik heb er nog nooit mee gespeeld, maar heb alleen al lol met het bekijken van de plaatjes. Vooral het X-deck vind ik erg leuk vanwege al de links naar door mij gewaardeerde series als X-files en Startrek.

Via internet zijn inmiddels de veggimeeples ook weer beschikbaar. Ik zat er de hele tijd tegen aan te hikken of ik ze nou wel of niet zou bestellen. Mijn verstand zij nee, mijn opleuk-gen zij ja.

Laatst klikte ik weer eens naar de site van Lookout om naar de door mij zo begeerde speelstukjes te kijken. Tot mijn aangename verrassing bleken er in de tussentijd naast veggimeeples ook nog speciale speelstukjes voor de andere grondstoffen bij gekomen te zijn (riet, hout, leem en steen). En om het feest compleet te maken, ook nog speciale thema-borden (Lente, Winter, Herfst, Mars en Wilde Westen).

Dit was voor mij de druppel die de emmer deed overlopen. Hoe mooi zou mijn agricola set zijn met deze nieuwe speelstukken! En hoe gaaf zou het zijn om op de nieuwe borden te spelen! Ik tikte dus snel een mailtje naar de mensen van Lookout en maakte het geld naar ze oven. En toen begon het wachten op de postbode.

Gelukkig hoefde ik niet heel lang te wachten, binnen een week stond de postbode op de stoep. Ik had de bestelling op maandag geplaatst en op zaterdagochtend werd het pakketje bezorgd. Weleenswaar op een onzalig vroeg tijdstip (ik liep nog in kamerjas rond), maar dat mocht de pret niet drukken.

Inmiddels heb ik zelfs al één keer een potje Agricola met de nieuwe speelstukken gespeeld en het beviel prima. Ik vind het echt leuker om met mini-bakstenen te werken dan met ronde schijfjes. Het enige minpuntje aan de uitvoering is dat de varkens en de stenen te veel op elkaar lijken (zelfde grootte, zelfde kleur) waardoor ik wel eens mis greep bij het aanvullen. Maar dat went vast snel genoeg.

Een ander nadeel is dat niet alles meer in mijn doos pas. Vooral de extra borden passen er niet in. Dit viel te verwachten, maar ik vind het toch jammer dat het niet lukt. Voor Catan en Carcassonne zijn er al speciale houten dozen te krijgen waar al het speelmateriaal van deze spellen in past, wie weet komt er te zijner tijd ook nog wel een speciale Agricola-box. Maar voor die gemaakt gaat worden is het natuurlijk nog even afwachten hoeveel uitbreidingen er nog gaan komen dus het zal nog wel even duren.

Gelukkig zijn er altijd mensen die het opleuken van spellen nog verder doorvoeren. Deze mensen kan je vooral in grote getale op BGG vinden. Hier zijn tientallen foto’s te vinden van zelfgemaakte Agricola speelstukken. Vooral Fimo-klei is veel ingezet voor pimpen van het spel. Maar er zijn ook voorbeelden van mensen die niet begenadigd zijn met een crea-bea-gen en die dus in de speelgoedwinkel mini-beestjes etc. hebben gekocht. Ook zijn er al meerdere voorbeelden van Agricola-taarten gesignaleerd (eten of gegeten worden krijgt voor je boederijbewoners een hele nieuwe betekenis op deze manier).

Ik ben erg blij met mijn mooie speelstukjes en speciale borden. Van het geld dat ik hieraan heb uitgegeven had ik makkelijk een ander groot bordspel kunnen kopen, maar toch heb ik geen spijt. Agricola is een spel waar het speelplezier zwaar leunt op de sfeer en de belevenis van het spel. En laten nou net deze elementen worden versterkt door mooier uitgevoerd materiaal!

Link naar Lookout: http://lookout-games.de/nachbestellungen/

dinsdag 18 augustus 2009

NSP 2009

Gisteren is dan eindelijk de nominatielijst voor de Nederlandse Spellenprijs 2009 bekend gemaakt. Het zijn negen spellen geworden, maar dat hadden er ook gemakkelijk twintig kunnen zijn. De jaargang 2008/2009 was een hele goede voor de Nederlandse spellenmarkt, misschien wel de beste tot nu toe.

Maar ja, twintig spellen nomineren gaat ook niet, dus moest er wat afvallen. Van mij hadden Haciënda, Genoa, Jambo, Keltis, Chinatown en Sushibar er zo bij gekund, en spellen als Le Havre, Galaxy Trucker, De Koningsburcht en Cavum hebben vast ook genoeg fans dat er hier en daar wel speler teleurgesteld zal zijn dat zijn of haar favoriete spel er niet op staat.

Maar we zullen het met deze lijst moeten doen. Nu ben ik natuurlijk erg benieuwd naar de favorieten van de lezers van dit blog. Voor mij springen er twee spellen duidelijk bovenuit, en dat zijn Het Achtste Wereldwonder en Dominion, waarvan ik de eerste op mijn nummer 1 zal zetten. Voor de derde plaats komen Agricola, Pandemie en Chicago Express het meest in aanmerking. Van die drie zal de keuze wel op CE vallen; die andere twee hebben fans genoeg.

Wat stem jij?

zondag 16 augustus 2009

Dominion

Mijn eerste potje Dominion speelde ik op Spiel met Niek, Peter Hein en Eugène. Peter Hein en Eugène hadden het spel snel door en vonden het spel erg leuk. Niek en ik snapten het niet helemaal en vonden er ook niet zo heel veel aan. Het spel leende zich er misschien ook niet goed voor om voor het eerst staand te spelen in een drukke stand op Spiel.

Gelukkig zorgde Peter Hein voor een herkansing. Eerst speelde ik het een keer met hem alleen. Hij speelde een stuk langzamer dan op Spiel. Hij en Eugène deden toen volgens mij een wedstrijdje wie-speelt-zo-snel-mogelijk waardoor ik geen idee meer had wat er nou gebeurde en mijn interesse totaal verloor. In het rustiger tempo begon ik langzaam te begrijpen hoe het spel in elkaar zat. Een volgende keer speelde Niek ook mee en ook bij hem begon het kwartje te vallen.

De grote doorbraak kwam voor mij een paar weken geleden toen Peter Hein en ik hadden afgesproken voor een dagje spellen doen. Hij had Dominion bij zich. In plaats van 1 potje speelden we er vijf. Nadat Niek was thuis gekomen speelden we er ook nog een paar en toen waren Niek en ik beide om. In het volgende weekend wisten we dan ook niet hoe snel we het spel moesten kopen.

De afgelopen dagen hebben we heel veel potjes Dominion gespeeld en de verveling slaat nog lang niet toe. De frustratie soms wel, want Niek wint veel vaker dan ik en het lukt me niet goed om door te krijgen hoe hij dit doet. Ik koop in ieder geval te veel actiekaarten, maar dat is volgens mij niet het enige. Niek en ik hebben beide een voorkeur voor verschillende kaarten, misschien verklaart dat zijn succes ook deels. Ik ben dol op het laboratorium en de mijn, terwijl Niek wild enthousiast wordt van het festival en de geldschieter. Niek heeft er ook minder moeite mee om eerder verworven kaarten te vernietigen dan ik. Rationeel heeft hij gelijk, maar ik vind het niet zo leuk om kaarten weg te doen (ik ben nogal een hamsteraar).

Het enige voordeel van vaak verliezen is dat de kans dat Niek nog een keer wil spelen groter is als hij (vaak) wint. Gisteren hebben we zelfs 10 potjes op één dag gespeeld. Ik denk niet dat we eerder zo vaak hetzelfde spel op één dag hebben gedaan.

We spelen met een combinatie van kaarten die door het lot bepaald worden. Een volgende potje spelen we door de kaart die we het meest hebben gekocht, de kaart die we het minst hebben gekocht en een willekeurige door de verliezer uit te zoeken kaart te verwijderen en hier nieuwe kaarten voor in de plaats te doen. Als meerdere kaarten het meest of het minst zijn gekocht schudden we deze en trekken er één en dit is dan de kaart die het veld moet ruimen. Dit werkt heel goed, al blijft het vervelend als een hele nuttige kaart al heel snel weer verdwijnt.

Ik denk dat Dominion nog vaak bij ons op tafel zal komen. De succesfactoren in dit spel zijn voor mij dat het een prettige speelduur combineert met veel variatie. Hierdoor wil je (zeker als je verloren hebt) snel nog een keer omdat je het beter wilt doen dan de vorige keer. In het Engels/Duits is de eerste uitbreiding inmiddels op de markt en de tweede is aangekondigd. In Nederland moeten we wachten tot 999 vindt dat er genoeg Dominions verkocht zijn. Hopelijk zal deze grens snel bereikt zijn, want als echte junk, kan ik niet wachten tot dit spel nog verder wordt uitgebreid. Lieve lezer, als je dit spel nog niet hebt, doe dan mij (en jezelf) een groot plezier en ga zo snel mogelijk naar de winkel om dit spel te kopen. Ik kan me niet voorstellen dat je er spijt van krijgt.

vrijdag 14 augustus 2009

Aanbevolen door nerds

De Zweden lijken niet echt gecharmeerd te zijn van bordspellen. Onze gastvrouw Maria vond het behoorlijk raar dat Niek en ik samen een spelletje deden aan haar keukentafel. In speelgoedwinkels (ik beken, ik kan geen speelgoedwinkel voorbij lopen zonder te kijken welke spellen verkocht worden) was het aanbod zeer teleurstellend. Zelfs Catan en Carcassonne lagen niet in de schappen. Met zo'n aanbod zou ik ook geen spellengek zijn geworden.

In Malmö heb ik wel een winkel met goed spellenaanbod gevonden. Het was een winkel die zich hoofdzakelijk bezig hield met science fiction en fantasy boeken en DVD's, maar in een hoek van de winkel was ook een interessante hoeveelheid spellen te vinden. De meeste spellen waren in het Engels dus schijnbaar worden ze ook echt niet gemaakt in het Zweeds.

De winkel was, gezien het reclamebordje voor Smallworld, niet echt onder de indruk van de gemiddelde spellenliefhebber. Op het bordje staat namelijk "aanbevolen door Nerds".

De spelende mens

(mijn excuses voor de beroerde lay-out, het lukt me niet om de foto's daar te krijgen waar ik ze wil)

Tijdens mijn vakantie ben ik in meerdere musea het bewijs tegengekomen dat spellen spelen van alle tijden en alle culuteren is. Het is leuk om je af te vragen of over duizend jaar de speelstukken uit de kolonisten, carcassonne en agricola ook in musea tentoongesteld zullen worden. Wees uit voorzorg maar voorzichtig met je spellen, wie weet dat je achter, achter, achter, achter, achterkleinkinderen er wel een kapitaal me kunnen verdienen.

In Hildesheim is een prachtig museum met een grote Egyptische collectie. De Egyptenaren speelden Senet. Sommige Senetstukken zijn hele simpele aardewerken klompjes, maar soms werd er ook heel veel werk van gemaakt.
In Hannover is ook een museum met een Egyptische collectie. Ook hier zijn weer Senet-speelstukken te zien. Dit keer een combinatie van simpele en wat complexere van aardewerk (faience).
Verder lagen in Hannover ook een aantal dobbelstenen tentoongesteld op de Romeinse afdeling. Ook in Egypte zijn wel dobbelstenen gevonden, maar ik vermoed dat deze door de Romeinen zijn meegenomen toen ze Egypte bezetten.
In het historische museum in Stockholm wordt een flinke afdeling gevuld met middeleeuwse artefacten. De Vikingen speelden in deze tijd Hnetafefl. Er werden verschillende materialen gebruikt om deze speelstukken te maken. De mooiste (en vast ook duurste) zijn van glas. De Koning is altijd goed herkenbaar. Maar in het museum waren ook dobbelstenen en andere speelstukken te zien.


In Lund is veel archeologisch onderzoek gedaan en de vondsten staan in het plaatselijke historische museum. In de middeleeuwen werd in Lun in ieder geval fanatiek gespeeld zoals blijkt uit alle speelstukken en dobbelstenen die zijn gevonden.
In Kopenhagen heeft Niek (in overleg met mij) een iets ander programme gevolgd dan ik. Hij had de camera bij zich en dus heb ik maar één spelgerelateerde foto gemaakt,maar wel één waar ik heel blij mee was. In het museum lagen dobbelstenen die me wel heel bekend voor kwamen. Ze werden gedateerd op 1650, de mijne zijn honderd jaar nieuwer. Het was voor het eerst dat ik andere exemplaren van mijn eigen rare dobbelstenen tegenkwam. In het museum lagen ook middeleeuwse dobbelstenen en het bordje vermelde dat in deze periode de verdeling van de ogen afwijkend is ten opzichte van andere periodes omdat de som van de tegengestelde kanten geen zeven is.

woensdag 12 augustus 2009

Lego

Een tijdje terug stuitte ik op internet op verschillende plaatsen op berichten over een fusie tussen spellen en lego. Van dit soort berichten wordt ik nieuwsgierig omdat ik hoop dat een nieuwe invalshoek tot nieuwe ideeën en nieuwe (leuke) spellen kan leiden. Iets geheel nieuws verzinnen is altijd moeilijk, maar soms kan een verfrissend idee een goede eerste stap zijn naar grootse en meeslepende innovaties.

Tijdens onze vakantie zagen we in Hannover in een Kaufhof voor het eerst de lego-spellen staan. Ik heb me ingehouden, ik heb er maar één gekocht, namelijk Ramses Pyramid. Ik koos voor dit spel omdat het de enige doos was waarop ik een auteur kon ontwaren (en Knizia is toch niet de minste), het spel er erg mooi uitziet en omdat het thema me aansprak.

Gisteren heb ik de doos voor het eerst geopend. Er zit flink wat materiaal in, waaronder veel vrij klein spul. Het lijkt me dus een spel waar je voorzichtig mee om moet gaan, omdat je anders voor je het weet wat onderdelen kwijt bent. Voor je het spel kan gaan spelen, moet je eerst het bord opbouwen. In de doos zit een keurige handleiding bijgeleverd die stap voor stap laat zien wat je moet doen.

Ik was als kind meer een barbie-meisje dan een lego-kind dus veel ervaring met lego heb ik niet. Ik kan me herinneren dat ik nog een tijd een hele emmer vol lego te leen heb gehad van mijn grote neef (die er vast zelf net te groot voor was geworden). Omdat ik niet uitblink in technisch inzicht lukte het me nooit om er meer mee te doen dan muurtjes bouwen en dus was ik er vrij snel op uit gekeken.

Maar dank zij de handleiding lukte het me nu vrijwel moeiteloos om het spelbord met daarop een piramide op te bouwen. Ik moet eerlijk bekennen dat ik het eigenlijk zelfs wel heel leuk vond om te doen.

De spelregels lezen ging een stuk minder vlot. Ik had eerst de Engelstalige regels gelezen, maar die leken niet helemaal consistent. Daarom greep ik daarna terug naar de Duitstalige regels en die liepen al een stuk beter. Maar zelfs toen bleven er nog vragen over. Lego heeft duidelijk meer ervaring met het uitleggen van het bouwen met lego dan met het beschrijven van een spel.


Niek en Peter Hein waren de eerste vrijwilligers voor dit spel. Het materiaal had op hen volgens mij ook een meer dan gemiddelde aantrekkingskracht. Het spelverloop liep alleen niet echt soepel doordat we regelmatig terug moesten grijpen naar de spelregels. En dat leverde niet altijd een passend antwoord op. Het spelverloop was mede daardoor een beetje teleurstellend.

Mijn voorlopige conclusie is dan ook dat dit spel een aardige eerste stap is. Lego moet denk ik nog even wennen aan de eisen die gesteld worden aan een goed bordspel. Die gaan toch verder dan een goede instructie voor het opbouwen van het bord. Ik wil nog wel eens één van hun andere spellen proberen, al is het maar om nog een keer te mogen bouwen met lego. Als het spel niets blijkt te zijn, dan is er vast nog wel ergens een kind te vinden dat de blokjes prima kan integreren in zijn of haar eigen lego-voorraad.

maandag 10 augustus 2009

Vakantie naar Zweden via Duitsland en Denemarken

Bestemming

Dit jaar zijn Niek en ik op vakantie geweest in the Nordic Countries. We hebben overnacht in Hannover (1 nacht), Roskilde (1 nacht), Göteborg (3 nachten), Stockholm (4 nachten),en wederom Roskilde (2 nachten). We zijn met de auto gegaan en hebben dus veel van het landschap kunnen zien. Maar we hebben ook een paar keer de trein genomen om vanuit ons logeeradres naar “tourist traps” te gaan waar parkeren duur en lastig zou zijn volgens de reisgids.

Travel light

Als er iets is dat Niek en ik niet kunnen is het licht bepakt reizen. Het is maar goed dat we tegenwoordig een royale station hebben zodat alles mee kan. En dan hebben we de achterbank ook nog hard nodig. Tijdens de trip hebben we her en der ook nog wat geshopt en dus kwamen we voller beladen thuis dan we vertrokken. Maar ja, als je in Hannover bent, kan je het als spellengek toch ook niet laten om een paar spelletjes in te slaan.

Herten in plaats van kabouters in de tuin

In Göteborg hebben we gelogeerd bij Maria, een collega van Niek. Zij woont niet in Göteborg zelf maar in een dorpje daar vlak bij (Floda). Ze woont in een traditioneel Zweeds houten huis met grote tuin. Tot haar grote frustratie heeft ze regelmatig herten in haar tuin staan die haar bloemen op eten. Helaas kwamen de herten niet terwijl logeerden, ik had het graag willen zien.

Tradities

Maria vond het leuk om ons iets te laten zien van het gewone Zweedse leven en daarin spelen tradities en eten een belangrijke rol. De Zweden koppelen bepaalde soorten eten aan bepaalde feestdagen of feestjes. De haring heeft het er maar zwaar mee, voor ieder feest is wel een andere manier waarop hij wordt klaargemaakt. Verder is alcohol belangrijk, geen feest zonder drank. Ik ben normaal niet zo’n drinker (af en toe een glaasje is meer dan voldoende). Ik wilde niet onbeleefd zijn en heb dus netjes mijn schnaps, cider en wijn opgedronken. Andere opvallende dingen waren dat je in huis je schoenen niet aan mag houden, dat je er houten spateltjes worden gebruikt voor boter en cream cheese (eigenlijk best fris) en dat in openbare gelegenheden er bijna nooit gescheiden toiletten zijn voor mannen en vrouwen. Verder houden Zweden vooral van wereldvrede en democratie en zingen ze hier graag over (bron: reisgids en bevestigd door Maria). Zweden houden niet echt van spelletjes, al zijn loterijen en bingo dan wel weer populair.

Monetaire verwarring

Denemarken en Zweden doen (nog?) niet mee met de Euro. Voor onze vakantie hebben wij ons dan ook bij het Grenswisselkantoor gemeld voor wat vreemde valuta. Ik was al bijna weer vergeten hoe bevreemdend buitenlands geld is. Het is net monopoly-geld en ik heb de neiging om het daardoor erg makkelijk uit te geven (zie travel light).

Mykerinos

Niek en ik vinden het beide erg leuk om naar musea met oudheidkundige collecties te gaan. We hebben dan wel beide onze eigen voorkeuren voor tijd en land. Niek is helemaal in de ban van de Egyptenaren. Tijdens onze vakantie hebben we zeven verschillende musea bezocht waar het oude Egypte werd tentoongesteld (namelijk musea in Hannover, Hildesheim, Stockholm, Uppsala en 3 in Kopenhagen). Niek had van te voren contact opgenomen met de conservator van het musea van Uppsala dus daar hebben we zelfs nog een privé rondleiding gehad langs de collectie van dit Universiteits-museum. De verhalen over hoe het museum aan de stukken is gekomen zijn vaak vermakelijk. Ze hebben bijvoorbeeld ooit een kist van een vrouw gekregen, inclusief bijbehorende mummie. Toen de betreffende mummie door een scan werd gehaald bleek het echter “overduidelijk” een hij te zijn…

Vikingen

Ik loop altijd met veel plezier over de afdelingen over de middeleeuwen (en de tijden daarvoor). In de historische musea van Kopenhagen en Stockholm kon ik mijn hart dan ook ophalen aan geweldige collecties die ook nog prachtig waren opgesteld. De Vikingen speelden in deze tijd een belangrijke rol. In de Scandinavische landen werd dan ook veel aandacht aan hen besteed en waren veel interessante objecten te zien, waaronder behoorlijk wat sets met speelstukken!

Scheepswrakken

Een andere rode draad tijdens onze vakantie waren de scheepswrakken uit uiteenlopende tijden die we hebben gezien. De meest tot de verbeelding sprekende wrakken lagen in Roskilde en Stockholm. In Roskilde zijn de restanten van vijf circa 1000 jaar oude Vikingschepen te zien die in 1962 boven water zijn gekomen. Deze schepen zijn indertijd afgezonken om te voorkomen dat aanvallers over water de haven binnen zouden kunnen varen. In Stockholm is in een prachtig museum het wrak van de Vasa uit 1628 te zien. Dit schip verging op zijn eerste vaart al na 1300 meter. In 1990 is het schip in zijn geheel uit het water getakeld. In het museum kan je vanaf verschillende verdiepingen kijken naar dit prachtige (maar helaas niet zeewaardige) oorlogsschip.

Tourist Traps

We hebben niet alleen maar door musea heen gedwaald. We hebben ons ook vrijwillig gemeld bij de echte tourist traps. We hebben op rondvaartboten gezeten in Göteborg en Stockholm en in Göteborg hebben we ook de toeristenbus niet overgeslagen. Zo’n rondrit/vaart is de perfecte manier om je compleet een bloody tourist te voelen en een hoop van een stad te zien.

Kerken, Kathedralen en Koningsgraven

Ook ik heb als puber geleden onder ouders die in ieder plaatsje zonodig de plaatselijke kerk moesten bekijken. Inmiddels ben ik bijgedraaid en loop ik zelf naar binnen. De Scandinavische kerken verschillen echt van die uit onze streken. Er is meer baksteen in gebruikt waardoor ze minder kil zijn. In de Kathedraal van Roskilde worden de leden van het Deense koningshuis begraven. Nou ja begraven, hun kisten en tombes worden in die kerk geplaatst waardoor de kerk eigenlijk meer een mausoleum is dan een gebedshuis. In alle erkers staan meerdere kisten opgesteld. In de kelder schijnen er nog veel meer te staan, maar daar kon je niet komen. Het Zweedse koningshuis vindt zijn laatste rustplaats in de Riddarholmskyrkan in Stockholm en ook hier stonden veel kisten gewoon in de kerk opgesteld.

To go where no man has ever gone before

Na een dagje de toerist uithangen, ben je wel moe. We hadden onze laptop mee en de DVD-box van Startrek Deep Space Nine seizoen twee. De hotel tv hebben we dan ook niet nodig gehad. Natuurlijk hebben we ook wel een paar spelletjes gedaan (scrabble, regenwormen en het viking-spel).


Rotterdam

Na anderhalve week vonden we het wel weer mooi geweest en zijn we terug naar huis gegaan. Dat ging helaas wat minder vlot dan we hadden gehoopt. In plaats van vol gas over de Duitse Autobahn te blazen werden we eerst geconfronteerd met 25 kilometer file bij Hamburg (we zijn binnen door gaan rijden om deze te omzeilen) en daarna 75 kilometer werkzaamheden. Dat schiet niet op. De Duitse filemeldingen vonden we erg vermakelijk. Via de radio hebben we vernomen dat op de snelweg voorzichtig moest worden gereden omdat er een fiets lag, er mensen liepen, er stenen op de weg lagen, er een surfbord op de weg lag, er auto-onderdelen op de weg lagen en omdat er dieren op de weg liepen. Maar om een uur of zeven waren we weer thuis. Hoe fijn je vakantie ook is, niets is zo lekker als thuiskomen en onder je eigen douche kunnen stappen, slapen in je eigen bed en het terugzien van je eigen huisdieren.